ÖRNEK İNSAN OLMAK

Yetişmekte olan ve gelişmeye açık insanlar genellikle birilerini kendilerine örnek alırlar. Bu örneklik; örnek alan kişi için bir veya daha çok konuda model teşkil eder. Bu olgu bir süreç içerir. Kişi, örnek seçtiği şahsiyetleri dinleyerek, okuyarak, gözleyerek kendisine bir yol-yordam ve usul-erkân belirler. Doğal olarak bu örnekler o kişiye öncülük etmiş olur. Ancak, örnek alınmak kabul görmekle mümkündür ve hür iradelere dikte edilemez.

Bilimsel olarak kendini yetiştirmiş bir bilim adamı, o sahada yetişecek olanlar için bir örnektir. İzleyenlerin amacı; örnek aldığı kişi gibi olmak, bilgisiyle, buluşuyla, duruşuyla onu anlamak veya onun metotlarını kullanarak kendisini ortaya koymaktır. Ve hatta daha da ileri gidebilmektir. Kendisinden sonrakilere de önder olmak, model olmaktır. Bu şekilde bir gelenek oluşmakta, benzer metot ve usulleri benimseyenler ekolu meydana gelmektedir.

Bir zanaatkâr, bir sanatçı, bir öğretmen, bir yönetici, bir iş adamı, bir şair veya yazar da kendi kulvarlarında birilerine örnek olacaklardır. Beğenilecek, imrenilecek ve ona benzemek istenecek ya da onun çizgisinden kendi çizgisine geçiş yapmada figür olarak model alınacaklardır.

Örnek olmak, örnek alınmak çok güzel bir duygudur. Bu, benimsenmenin ve etkilemenin bir göstergesidir. Bir toplumda böyle insanlar her zaman az ya da çok vardır.

Örnek insanların aynı toplumda olması ulaşılabilirlik açısından ve kendi kültürümüzü paylaşması bakımından daha kolay benimsenmeye yol açar. Önder insanlar özel gayretlerle ortaya çıkar. Sistemlerin ürettiği örnek ve önder insan sayısı çok azdır. Genellikle böyle insanlar; hobileri, olağanüstü gayretleri, toplum içinde kendi kendilerine rol biçmeleri ya da toplum tarafından rol biçilmiş olmalarıyla bu noktalara erişirler.

Bazı insanlar da kendi eserlerini, emeklerini, birikimlerini ortaya koydukça anlaşılır ve rağbet görürler. Bir konuda özelliği öne çıkan insan, artık o sahada bir şekilde vardır. Bu insanlar genellikle ilk adımı atan ya da attıran özelliğindedir. Aslında böyle insanların varlığı arttıkça toplumda hareketlilik ve gelişme de pozitif yönde etkilenecektir. Örnek ve önder kişilikli insanların da her insan gibi zaafları olabilir. İnsan hatadan beri değildir. Ancak bu tür insanların azlığı dikkate alındığında biraz nazlı olmaları da su götürebilir. Her insan değerlidir ve değerinin bilindiğini bilmek ister.

Görevini iyi yapanlara bunu söylemek hem söyleyeni yüceltir, hem de o kişiyi motive eder. Çünkü izlendiğini bilen kişiler daha dikkatli davranma ihtiyacı duyarlar. İnsanları model yapan kabullerin arka planında insani değerler vardır. Genelde de bu değerler paylaşılan soyut değerlerdir. Sevgidir… Saygıdır… Nezakettir…

Hangi çevrede olursak olalım, çevremize baktığımızda birçok makam, mevki veya başka ölçütlerin öne çıkardığı insanları görmemiz mümkündür. Ancak model insan konusunda biraz sıkıntı yaşandığı da gerçektir. Bu konu; belki gölgede kalan, belki önemi yeterince paylaşılmayan bir konudur. 

İnsanları sıra dışı yapacak olan değerler; herkesin sahip olduğu ve önem verdiği soyut fakat çok kıymetli özelliklerin, pozitif yönde herkesten farklı olmasıyla mümkündür. Daha samimi, daha alçak gönüllü, daha uyumlu, daha vefalı, daha sevecen, daha fedakâr, daha cömert, daha sempatik ve nice dahalar…

Birinin malı mülkü, birinin etiketi karşıdaki insana ne verecektir. Onu ilgilendiren şey; gözlerine bakıştaki samimiyet, elini tutuştaki sıcaklık, işittiği sözdeki güzelliktir… Yani onunla paylaştıklarınızdır, sevgili dostlar…  

Dr. Abdulkadir GÜLLÜ